Skip to Content

Rare Bird Alert 2: นกโจรสลัดใหญ่ Great Frigatebird (27 ตค. 2555)

รูปภาพของ kwancha

 

นกโจรสลัดใหญ่ (วัยอ่อน) Great Frigatebird (27 ตค. 2555)

เรื่องโดย ผศ. ดร. วรรณชไม การถนัด

วันเสาร์ (27 ตค. '55)  หลังจากที่เราสิ้นสุดการริงนกในช่วงเช้า  ช่วงเย็นเราก็มีกิจกรรมนับนกเป็นปกติสำหรับเดือนนี้ ณ แหล่งพักนอนของกลุ่มนกยาง (Roosting site) ริมอ่าวปัตตานี บริเวณวิทยาลัยประมง  (หนึ่งในสี่แหล่งพักนอนที่เราติดตามการเปลี่ยนแปลงประชากรนกอย่างต่อเนื่องมา 5 ปีแล้วหล่ะ)   เย็นนี้ขณะที่กำลังนับนกที่บินเข้ามาในช่วงนั้นไม่ขาดสาย  กลุ่มละ 50 ,100 หรือมากถึง 200 ตัว ทั้งนกยางโทนใหญ่ นกยางเปีย นกยางควาย นกกาน้ำเล็ก และนกยางกรอก  ซึ่งเพื่อนๆนกเหล่านี้ บินกลับเข้ามาพักนอน แบ่งปันพื้นที่ร่วมกันในป่าชายเลน หย่อมเล็กๆ ซึ่งส่วนใหญ่เป็นต้นจาก (Nipa Palm, Nypa sp.) และไม้ชายเลนพวกแสมและลำพูบ้าง   ที่นี่ในการนับนกเราแบ่งสมาชิกเป็นสองทีม นับนกบินกลับเข้ามาในปริมาณมากจากทั้งสองฝากของป่า

ประมาณ 6 โมงเย็น   อีกฝากหนึ่ง "หนุ่มโก้"  รายงานด่วนว่าให้สังเกตดู "นกโจรสลัด" บินในตำแหน่งเหนือป่า    โอ๊ว!!  ได้ยินพลัน รีบละสายตาจากการนับ  หันกลับไปมองทันที เพราะเราอยู่คนละทิศกัน  ต้องขอบคุณ  โก้หนุ่มช่างสังเกตของเรา ที่ส่งข่าว :-))   อืมม์...ดีใจ ที่เจ้าโจรสลัดบินมาเยือน  เป็นครั้งแรกของทุกคนที่ได้เห็นนกชนิดนี้ที่นี่ เป็นรางวัลสำหรับ การทำงานวันนี้  บอกได้ว่า เจ้าช่างสง่างาม ขณะบินร่อนไปมา  ปลายจงอยปากงุ้มลงเห็นได้ชัด  ตัวโตไม่น้อยนะ โตกว่าเหยี่ยวแดง (บังเอิญมีเหยี่ยวแดงบินใกล้ๆ เลยได้เปรียบเทียบจากตัวที่เรารู้ขนาด)

ส่วนลักษณะและรูปทรงปีกขณะกางเต็มที่เจ้าช่างมีพลัง สมดังคำบอกเล่าว่าเป็นนกที่มีปีกยาวเรียว ความยาวปีก (wingspan) ยาวมากเมื่อเทียบกับตัว    สังเกตเห็นการปรับเปลี่ยนปีกขณะกางออก ร่อนบิน  ตั้งแต่ระยะใกล้ๆเหนือหัวและบินสูง และร่อนยังกะเหยี่ยว  ส่วนหางก็เช่นกันมีเอกลักษณ์ เราสังเกตเห็นทั้งสภาพกางปีกหางเห็นเป็นแฉก (forked- tail) หรือเก็บปลายหาง 

 

เจ้านกโจรสลัดมีเพื่อนซะด้วยซิ   สองตัวบินไปมาโชว์ให้เห็น บินใกล้ๆไม่ทิ้งระยะห่างกัน บินร่อนทักทายจากท้องนภา ให้เราชื่นชมอยู่นาน  หลังจากสิ้นสุดการนับนกเวลา 18:30 น.  อ้อยอิ่งดูสักพักว่านกสองตัวบินไปทิศไหน จนมองไม่เห็น จึงตัดสินใจพร้อมกันจากมา ซึ่งช่วงนี้จะค่ำเร็วกว่าปกติ และเราควรออกจากพื้นที่ก่อนค่ำซะด้วยสิ :-((

 

 

เอ.. นึกถึงว่า นกชนิดนี้รู้จักกันอีกชื่อหนึ่งเรียกกันว่า  "นกฟริเกท (Frigate)"   ส่วนชื่อที่เราเรียกกัน ทั่วไปดูจะเชิญชวนสนใจ ว่าทำไมเรียก "นกโจรสลัด"  ..จิตประหวัดนึกถึงละครเพลง "The Pirates of Penzance " หรือ ภาพยนต์ "The Pirates of Caribbean"   อุ๊ปส์..ลืมไปมิใช่ละครเพลงหรือหนัง ...แล้วทั้งหมดที่กล่าวมามีอะไรร่วมกันเหรอ จึงมีชื่อ "pirate, โจรสลัด" มาให้ฉงน สนเท่ห์    ก็เจ้าเป็นนกทะเล หากินในทะลใหญ่  เลยต้องอธิบายสมาชิกให้รู้ถึงที่มาของชื่อ ก็มาจากพฤติกรรมที่นกชนิดนี้มักจะแย่งอาหารนกชนิดอื่น ทำตัวคล้ายๆกับโจรสลัด ที่ออกดักปล้นเรือในเส้นทางการเดินเรือในทะเล   แต่ครั้งนี้นกที่เห็นเป็นนกวัยอ่อน  พฤติกรรมการแย่งอาหารเป็นอย่างไรมิทราบได้  ส่วนเรื่องการบิน ฤาเป็นเพราะยังขาดประสบการณ์เลยบินหลงเข้ามาที่ชายฝั่ง ให้ชาวปัตตานี บูรงตานีได้ยลโฉม ...  สงสัยยิ่งนัก??

 

นกชนิดนี้มีรายงานการพบในบ้านเมืองเรา แถวทะเลฝากฝั่งอันดามัน แถบกระบี่ หรือฝั่งอ่าวไทยตอนในที่โคกขาม  ว้นนี้บินเข้ามาที่ชายฝั่งปัตตานี นี่เป็นครั้งแรกที่เราเห็น เป็นประจักษ์ สมาชิกของเรา (น้องกาญจน์ หวานใจของโก้) บอกว่าทันที่ที่เห็นก็ขนลุกซู่ ด้วยความดีใจ   โดยส่วนตัวแล้วคว้ากล้อง binoc  ข้างกายมาส่องดูท้นที   ต้องขอบคุณเลนส์ทดแสงของชวารอฟสกี้ ทำให้เห็นรายละเอียด  บอกกะ"น้องมด" ว่า กล้องNikon D90  เรามีเลนส์ kit  ติดกล้องอยู่ในขณะนั้น จะเก็บภาพได้เห็นรายละเอียดไหม๊นีี่ ??   และน้องก็ทำได้ดีมาก  อดนึกถึงหนุ่มบอย ... น้องธนากรของทีมเราเป็นที่สุด (ตอนนี้ไปอยู่ที่ Bath ซะแล้ว ) คิดถึงเลนส์ 600 ของน้อง หรือ เลนส์ reflect ที่โก้  ถ้ามีอยู่ก็คงจะเก็บรายละเอียดได้มากกว่านี้  

 

อืมม์...ยังไงก็มีรูปมาให้ดูพอที่จะเป็น ข้อมูลได้  ซูมดูแล้ว  บอกได้ว่าเป็นนกวัยอ่อน  ลายคาดที่ส่วนอก และแถบเล็กๆที่รักแร้  เถียงกันไปมา ขณะฝึก ID  ซูมดูภาพถ่าย  ดูแล้ว ดูเล่า เท่าที่มีภาพบันทึกได้ หลายๆท่า หลายมุม  เปรีบเทียบกับ bird guide   สรุปลงความเห็นว่า น่าจะเป็น นกโจรสลัดใหญ่ วัยอ่อน ...เป็นนกหายากซะด้วยซินะ ..เลยเอามาแบ่งปันให้สมาชิกชาวบูรงตานี และผู้สนใจได้ดู และเก็บข้อมูลการปรากฏในพื้นที่ อ่าวปัตตานี    (ส่วนภาพรอให้ admin กลับมาทำ banner ต่อไปค่ะ :-))

 

จำนวนของนกชนิดนี้ ...นับวันก็จะน้อยลงไป ( ดังกล่าวไว้เรื่องการอนุรักษ์ใน CITES หรือระบุไว้หรือ ใน IUCN red list ) เพราะแหล่งอาศัยถูกรบกวน อีกทั้งโดยพฤติกรรมจะวางไข่เพียงหนึ่งใบ ในทุกหนึ่งหรือสองปี ทำให้จำนวนประชากรที่มาแทนที่น้อยมาก ขอเพียงอย่าให้ นกโจรสลัดเป็นเพียงตำนาน เล่าขานไปอีกหนึ่งชนิด เราคงด้วยช่วยกัน ถึงแม้ทางตรงทำไม่ได้ ก็อาจจะช่วยได้ทางอ้อม  ลองคิดดูก่อนไหม๊ค่ะ?? ว่าทำอะไรได้บ้าง แล้วค่อยกระซิบบอกมาก็ได้เมื่อเจอกัน  หรือเขียนแสดงความคิดเห็นก็ยินดีค่ะ :-))

 

สาระเพิ่มเติม:

“นกโจรสลัด”…มีลักษณะเด่นชัดที่ปีกยาว เรียวแคบ หางยาวมีแฉกเป็นร่องลึก (Forked-tail)  ทั้งหมดเป็นโครงสร้างที่ส่งเสริมประสิทธิภาพการบินของนกชนิดนี้ จึงทำให้มนุษย์เลียนแบบธรรมชาติ และนำมาประยุกต์ใช้ในด้านต่างๆ (biomimicry, ไบโอมิมมิครี้) ศาสตร์ทางด้านน่าสนใจยิ่งนัก  อย่างกรณีนี้ การบินของนก หรือโครงสร้าง ปีกของนกนำมาปรับใช้ในวิศวกรรมการผลิตเครื่องบิน aircraft ชนิดต่างๆ

 

ถึงแม้จะมีลักษณะปีกใหญ่ดังกล่าว แต่บินเงียบเสียง สังเกตดูขณะบินเหนือหัวเมื่อเทียบเคียงกับ “นกเงือก” ที่บินในระยะใกล้เคียงกัน อย่างเช่น “นกเงือกหัวแรด”  บินด้วยพลังของปีกขนาดใหญ่ ตัวใหญ่ น้ำหนักก็สัมพันธ์กัน  ขณะบินจะมีพลังเสียงของการขยับปีก คล้ายกับเสียงโรเตอร์หมุนใบพัดของ ฮ. เลย เชียวหล่ะ  หากได้นั่งใต้ต้นไม้และนกบินผ่านเรือนยอดต้นไม้นั้น

 

ความแตกต่างระหว่างเพศผู้และเพศเมียของ“นกโจรสลัด”เห็นได้ชัดเจน โดยและเพศผู้มีถุงใต้คอสีแดง สังเกตเห็นได้ชัดทั้งขนาดและสีสัน (สีแดงชัดมากช่วง breeding)   ส่วนนี้เอาไว้ดึงดูดความสนใจนกเพศเมีย ( courtship behaviour)ด้วยการพองออกขยายขนาดใหญ่ เป็นพฤติกรรมเฉพาะของนกชนิดนี้

 

การจัดจำแนกชนิดนกโจรสลัด ในวันที่เราพบนั้น ทำให้เปิดดูข้อมูล และเช็คจากภาพถ่ายในทุกท่าบิน  โชคดีที่ส่วนสำคัญในการจำแนกเป็นทั้งส่วนท้อง  ที่เราได้ภาพด้านนี้ค่อนข้างมาก  ไม่นานนักสำหรับนักดูนกมือใหม่เช่นเราก็ได้ออกมาว่าเป็นนกชนิดใด  แต่เมื่อเทียบเคียงกับคู่มือดูนกเมืองไทยของหมอบุญส่ง  และ bird guideเล่มอื่นๆในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้นี้เช่นของ Robson C.  ซึ่งอาจจะเป็น นกโจรสลัดใหญ่ ( Great Frigatebird, Fregata minor)  นกโจรสลัดเล็ก  (Lesser Frigatebird, Fregata ariei  ) และ นกโจรสลัดเกาะคริสต์มัส (เกาะใกล้ๆ ออสเตรเลีย) Christmas Island Frigatebird, Fregata andrewsi ซึ่งเป็นชนิดที่จำนวนลดลงอย่างน่าเป็นห่วง (สถานภาพตาม IUCN red list จัดเป็น CR, critically endangered)

 

ปักษาพาเพลิน Let's learn some words:  

"Reason, Season  and Lifetime" 

Quote : People always come into your life for a reason, a season, or a lifetime"

นักดูนก (ฉัน):ใคร่ครวญในใจ ตอบไปว่า "เห็นเป็นเช่นนั้น" กับ"นก" เช่นกัน ...anything :-))

 
กลุ่ม:

ความคิดเห็น

รูปภาพของ tanakorn

น่ายินดีที่เจอนก

น่ายินดีที่เจอนก แต่ไม่น่ายินดีตรงผมไม่อยู่ครับ ฮ่าๆ

ไม่ทราบมีรูปใหญ่ไหมครับ ถ้ามี รบกวนท่านแอดมินส่งเมลให้ผมหน่อยครับผม

รูปภาพของ kwancha

คิดถึงมากรู้ไหม๊ค่ะ เวลาเราเจอนกแปลกๆ :-))

สวัสดีค่ะน้องบอย   ขณะที่เรานับนกกันวันเสาร์ อากาศดีมากนะค่ะ ฟ้าสวย  แดดอุ่น ..ส่งความอบอุ่นใส่กล่องฝากไปให้ด้วยนะคะ สำหรับหนุ่มบอยที่ต้องผจญกับความหนาว อุณหภูมิต่ำ 10   เอ... ได้รับบ้างไหม๊น๊า??? 

เย็นวันเสาร์ที่เราเจอนกโจรสลัดบินโชว์ไปมา  คิดถึงน้องบอยมากค่ะ   ยังคุยกะหนูมดเลยว่า นี่ถ้าบอยอยู่นะ คงจะตื่นเต้นไม่น้อย  ยังนึกถึงภาพความตื่่นเต้นของบอยที่ยังคงติดตา กับการเจอเจ้าบรอดบิลตัวสวย ที่ทะเลบัน  ....555

ตอน่ที่เรา ID กันก็เถียงกันว่าสองชนิดระหว่าง โจรสลัดใหญ่ หรือ โจรสลััดเกาะคริสมัสต์  สุดท้ายก็จบลงที่โจรสลัดใหญ่ ในขณะนี้ค่ะ... ส่วนเรื่องรูปใหญ่ คงต้องจัดการ crop ให้นะค่ะ  อืมม์.. admin จะกลับมาที่ปัตตานีเห็นบอกไว้ว่าวันอังคารโน่นหล่ะค่ะ :-((  พรุ่งนี้มดจะมาเอาไฟล์รูป อาจให้มดจัดการส่งให้ก็ได้ค่ะ

Corporate as a team, bond as a family

รูปภาพของ soybean036

ตื่นเต้นสุดๆๆ

เป็นครั้งแรกที่ได้เห็น ท่าบินสง่ามาก ชอบตรงหาง ปีก และความกล้าหาญในการออกมาท่องโลกของนกโจรสลัดใหญ่ และที่สำคัญฝีมือในการถ่ายรูป ที่ทำให้เห็นภาพที่ชัดเจน คิดถึงพี่บอยอยากให้มาเห็นด้วยกันคะ laughsurprise

Princess Smile

รูปภาพของ tanakorn

ขอบคุณอาจารย์และน้องกานที่คิด

ขอบคุณอาจารย์และน้องกานที่คิดถึงกันนะครับ อยู่นี่คิดถึงพวกเรามาก 

อยู่ที่คิดถึงแดดอุ่นๆที่บ้านเรามากครับ อยู่นี่บางทีก็มีแดดดี แต่ไม่อุ่นเหมือนที่โน่นเลย คิดถึงมากครับๆ แล้วก็ที่สำคัญก็คิดถึงชาวบูรงฯนี่่แหละครับ ถ้าเจ้ามดช่วยจัดการส่งรูปให้ผมได้ก็จะขอบคุณมากเลยครับ นี่เมลผมนะครับเผื่อเจ้ามดไม่มี tanakorn [at] gmail [dot] com (หรือส่งมาทาง facebook ก็ได้ครับ)

 

รูปภาพของ Sumu noi

ก่อนอื่นต้องส่งความคิดถึง

ก่อนอื่นต้องส่งความคิดถึง ไปอังกฤษด้วยนะคะ เสียดายไม่ได้อยู่เห็นด้วยกัน  เลยอดเห็นท่าตื่นเต้นแบบสุดๆ ของพี่บอยไปเลย คิก คิก  ไม่อยากจะบอกว่ามันเท่มากๆ ทำให้ลืมภาระกิจสำคัญไปชั่วขณะ  ส่วนรูปข้าพเจ้าจะรีบจัดให้นะขอรับ 

ปล.  (แอบแซว ...ที่ว่ามีแดดแต่ไม่อุ่นเหมือนบ้านเรา  เป็นเพราะแดดอุ่นไม่พอ หรือ อุ่นกายแต่หนาวใจหรือเปล่า เลยทำให้แดดที่แสนอุ่น กลับไม่อุ่นซะงั้น  อิอิ smileysmiley )

มดตะนอย

รูปภาพของ Saodah Sohprajin

จะเห็นว่าปัตตานีของเราก็มีธรร

จะเห็นว่าปัตตานีของเราก็มีธรรมชาติที่สวยงามเเละมีสิ่งมีชีวิตที่ต้องอนุรักษ์ไว้

เพื่อให้สภาพเเวดล้อมในธรรมชาติมีความอุดมสมบูร์ตลอดไป

เเละเพื่อได้ให้รุ่นต่อๆๆไปได้เห็นความสวยงามของธรรมชาติต่อไป



สมาชิกที่ออนไลน์

ขณะนี้มี ผู้ใช้ 0 คน และ ผู้เยี่ยมชม 5 คน กำลังออนไลน์

สมาชิกใหม่

  • ChocolatVanille
  • Sufitri
Powered by Drupal, an open source content management system
Customize This
blog | about seo